بررسی سینمای مراکش

کشور مراکش برای عالم سینما پیشینه‌ای دراز دارد. تا کنون صدها فیلم، با پس‌زمینه داستانی شرقی، در این کشور ساخته شده که برخی از آنها شهرت فراوان دارند.

سینما در کشور مراکش قدمتی طولانی دارد،اما نمی‌توان به طور مشخص گفت سینما در چه سالی وارد این کشور شده است.

سینما از زمان پیداشش در مراکش ، اوج و فرود زیادی را پشت سر گذاشته است که  می‌توان حکومت دولت‌های مختلف و جنگ را از دلایل آن نام برد.

از سال ۱۹۱۲ تا ۱۹۵۶ فرانسوی‌ها این کشور آفریقایی را زیر سلطه خود داشتند که قوانین و سانسور خاصی را برای سینما وضع کرده بودند و این قوانین تا سال ۱۹۷۰ وجود داشت، به طوری که تولید داخلی بسیار کم بود و سینمای این کشور در مقایسه با کشور های فرانسوی زبان تولیدات بسیار اندکی در این زمینه داشت .

سینمای مراکش در دوره های مختلف

این سینما شامل دوره های مختلفی است که فراز و نشیب های زیادی را پشت سر گذاشته تا به سینمای مستقل مراکش تبدیل شود.

در سال ۱۸۹۷ و دوران جنگ جهانی اول بیشترین تولیدات سینمای مراکش فیلم‌های مستند بود.

دوره بعدی سینمای تحت استعمار بود که باعث افتتاح کمپانی های تجاری در پایتخت مراکش شد و حدود ۳۵ فیلم در این دوره ساخته شد .

از سال ۱۸۹۷ تا ۱۹۴۴ مراکش لوکیشن فیلم‌های خارجی بسیاری بود در این دوره می‌توان فیلم ″اتللو″ی ″اورسن ‌ولز″ در سال ۱۹۵۲ که در مراکش فیلمبرداری شد نام برد .

این دوره تا سال ۱۹۶۸ به طول انجامید تا اینکه ″محمد‌ عبدالرحمان تازی″ نویسنده و کارگردان مراکشی راه را برای سینمای مستقل مراکش هموار کرد ، در کنار ایشان فیلمسازان دیگری نیز در کشور مراکش پا به عرصه سینما گذاشتند که از میان آنها می‌توان به  ″حبیب بنانی″( Wechma-۱۹۷۰)، ″سهیل بنبارکا″( هزار و یک دست-۱۹۷۲)، ″جلال فرهرتی″( عروسک های روسو-۱۹۸۱)، ″محمد راغب″( آرایشگر همسایه فقیر-۱۹۸۲) اشاره کرد که به نوعی به سینمای مستقل مراکش اعتبار بخشیدند.البته در چند دهه اخیر فیلمسازان دیگری هم در مراکش با تماشای آثار فیلمسازان جهان آموزش دیده اند به این عرصه راه یافتند و با ساخت آثاری خوب باعث پیشرفت سینمای مستقل مراکش شدند. از جمله این کارگردانان؛ ″نبیل عیوش″، ″فوزی بن السعیدی″، ″نرجس نجار″، ″نورالدین لخمری″، ″لیلا مراکشی″ هستند .

سینمای نئورئالیسم مراکش

از سینمای مراکش در چند سال اخیر می‌توان به عنوان یکی از پویاترین سینمای کشورهای عرب زبان یاد کرد. اما خطوط قرمزی در این کشور وجود دارد که کارگردانان باید آن را رعایت کنند.

″نورالدین لخمری″ معتقد است که سینمای مراکش شبیه نئورئالیسم ایتالیا در سال های ۱۹۴۰ و ۱۹۵۰ است که دست به گریبان سانسور بود البته به گفته وی فیلمسازان راهی برای بیان حرف های خود پیدا میکنند.

اما در سال ۲۰۱۵ عملا فیلم هایی که شبیه آثار نئورئالیسم ایتالیا بود در مراکش اکران نشد که بی تاثیر از شرایط سیاسی کشورهای عربی نبود.

لازم به ذکر است که در سال های اخیر سیاست های فرهنگی مراکش دستخوش تغییر شده و گام مثبتی را با تأسیس جشنواره بین‌المللی فیلم مراکش برداشته است.

جشنواره بین‌المللی

جشنواره‌ی بین المللی مراکش یا المهرجان الدولي للفيلم بمراكش؛ یکی از جشنواره‌های سینمایی جهان عرب است که هرساله در مراکش برگزار می‌شود.

این جشنواره در اکتبر ۲۰۰۵ که تحت نظارت مستقیم پادشاه مغرب،سلطان محمد ششم، و تحت ریاست،شاهزاده مولا رشید، برادر پادشاه برگزار می‌شود پنجمین دوره خود رابرگزار نمود در بخش مسابقه یک فیلم از یک کارگردان برجسته ایرانی نیز تجلیل به عمل آمد. پنجمین جشنواره بین‌المللی فیلم مراکش، سینمای واقع گرایانه ایران را ستود و با تجلیل از ″عباس کیارستمی″  به کار خود پایان داد.

فیلم سینمایی ” پریدن از ارتفاع کم ” اولین ساخته حامد رجبی به تهیه کنندگی مجید برزگر که در بخش مسابقه  سیزدهمین دوره جشنواره فیلم زاگورا در کشور مراکش  به نمایش درامده بود توانست دوجایزه بهترین بازیگر زن برای نگار جواهریان و بهترین فیلم را از آن خود کند.

جشنواره بین‌المللی فیلم مراکش یکی از معتبرترین جشنواره‌های فیلم جهان و بزرگ‌ترین رویداد سینمایی قاره آفریقا است.

مراکش،لوکیشن آثار مشهور!

در منطقه ″ورزازات″ استودیو‌هایی جدید ساخته شد که محلی برای فیلمبرداری بیشتر فیلمسازان خارجی است .

از نمونه فیلم های کلاسیک تاریخ سینما که در مراکش فیلمبرداری شده می توان به ″مراکش۱۹۳۰″به کارگردانی ″یوزف فون اشترنبرگ″  ″کازابلانکا-۱۹۴۲″ به کارگردانی ″مایکل کورتیز″  همینطور بخش هایی از فیلم ″مردی که زیاد می دانست″ ساخته ″آلفرد هیچکاک″ و «لورنس عربستان» ساخته دیوید لین در مراکش فیلمبرداری شده است

بازیگران سینمای مراکش را می‌شناسیم؟!

سینمای مراکش از لحاظ بازیگر ، در جهان حرف های چندانی برای گفتن ندارد . از بازیگران خوب و البته مهجور این کشور می‌توان ″مرجانه علوی″ و ″جمال دبوز″را نام برد.

از سینمای این کشور چه فیلم هایی دیده ایم؟!

با آوردن نام ″مراکش″ اغلب سینمادوستان به یاد فیلم مشهور ″کازابلانکا-۱۹۴۲″ با هنرنمایی ″اینگرید برگمن″ می‌افتند . اما باید معرفی کنم که این سینمای به ظاهر مهجور صاحب فیلم هایی نظیر ″شهر را بلرزان″ ساخته ″لیلا مراکشی″، ″بسیار دوست داشتن″ ساخته ″نبیل عیوش″ ، ″sweatRain-۲۰۱۶ ″ساخته ″Hakim Belabbes″ است.